فهرست مطالب
- موتورشو خودرو چیست؟ راهنمای انتخاب موتورشو و تمیز کردن ایمن موتور
- موتورشو چیست؟
- موتورشو با انژکتورشور یا موتور فلاش یکی نیست
- انژکتورشور
- موتور فلاش
- اسپری تمیزکننده قطعات تخصصی
- چرا محفظه موتور خودرو کثیف می‌شود؟
- آیا شستن موتور خودرو خطر دارد؟
- قبل از استفاده از موتورشو چه قسمت‌هایی را بررسی کنیم؟
- موتور باید سرد باشد
- ورودی هوا را پیدا کنید
- جعبه فیوز و تجهیزات برقی را شناسایی کنید
- آیا باید باتری خودرو را بپوشانیم؟
- روش صحیح استفاده از موتورشو خودرو
- مرحله 1: اجازه دهید موتور کاملاً سرد شود
- مرحله 2: آلودگی خشک را ابتدا خارج کنید
- مرحله 3: قسمتهای حساس را مشخص کنید
- مرحله 4: شوینده را طبق دستور محصول استفاده کنید
- مرحله 5: به شوینده فرصت اثر بدهید
- مرحله 6: آلودگی را با برس مناسب جدا کنید
- مرحله 7: شوینده و آلودگی را جمع کنید
- مرحله 8: محفظه موتور را خشک کنید
- آیا برای شستن موتور از کارواش فشار قوی استفاده کنیم؟
- موتورشو با آب بهتر است یا بدون آب؟
- روش با آب کنترل‌شده
- روش کم‌آب یا بدون آب
- آیا موتورشو چربی و روغن را پاک میکند؟
- آیا موتورشو برای تمام قطعات موتور مناسب است؟
- هنگام خرید موتورشو خودرو چه مشخصاتی را بررسی کنیم؟
- نتیجه مقایسه
- اسپری موتورشو چه مزیتی دارد؟
- کف موتورشو چیست؟
- 8 اشتباه رایج در استفاده از موتورشو خودرو
- 1. استفاده روی موتور داغ
- 2. گرفتن واترجت مستقیم روی موتور
- 3. اسپری مستقیم روی سوکت‌ها
- 4. خیس‌کردن ورودی هوا
- 5. استفاده از شوینده خانگی نامشخص
- 6. اجازه دادن به خشک‌شدن شوینده
- 7. استفاده از برس بسیار زبر
- 8. شستن نشتی به‌جای تعمیر آن
- چه زمانی بهتر است موتور را خودمان نشوییم؟
- هر چند وقت یک‌بار باید موتور خودرو را بشوییم؟
- آیا موتور تمیز بهتر کار میکند؟
- موتورشو را چگونه انتخاب کنیم؟
- جمع‌بندی
موتورشو خودرو چیست؟ راهنمای انتخاب موتورشو و تمیز کردن ایمن موتور
بازکردن کاپوت یک خودرو که مدت زیادی تمیز نشده معمولاً مجموعه‌ای از گردوغبار، خاک، آثار چربی، لکه‌های روغنی و آلودگی‌های مسیر را نشان می‌دهد.
اما محفظه موتور را نمی‌توان مانند گلگیر یا کفپوش خودرو با حجم زیادی آب شست.
در این قسمت قطعات مختلفی مانند سیم‌کشی، سوکت‌ها، جعبه فیوز، ورودی هوا و تجهیزات الکتریکی قرار دارند. به همین دلیل استفاده صحیح از موتورشوی خودرو بیشتر از قدرت پاککنندگی محصول اهمیت دارد.
هدف از موتورشو، خیس‌کردن کامل موتور نیست؛ هدف این است که آلودگی با روشی کنترل‌شده از سطوح مناسب جدا و جمع شود.
موتورشو چیست؟
موتورشو یا Engine Cleaner محصولی است که برای پاککردن آلودگی، روغن و چربی از قطعات و سطوح مناسب در اطراف موتور و محفظه موتور طراحی می‌شود.
بعضی محصولات به‌صورت:
- اسپری
- مایع
- کف
- کنسانتره قابل رقیق‌سازی
عرضه می‌شوند.
برای نمونه، SONAX موتورشو حرفه‌ای خود را یک شوینده محلول در آب برای پاککردن آلودگی‌های روغنی و چرب از موتور و قطعات مکانیکی معرفی میکند.
اما نام «موتورشو» به‌تنهایی کافی نیست؛ باید مشخص شود محصول دقیقاً برای چه سطوحی و با چه روش مصرفی طراحی شده است.
موتورشو با انژکتورشور یا موتور فلاش یکی نیست
این تفاوت بسیار مهم است.
موتورشوی خودرو که در این مقاله درباره آن صحبت می‌کنیم برای نظافت خارجی محفظه موتور و سطوح قابل شست‌وشو است.
این محصول با موارد زیر متفاوت است:
انژکتورشور
برای سیستم سوخترسانی و انژکتورها طراحی می‌شود و کاربرد آن به نظافت ظاهری موتور ارتباطی ندارد.
موتور فلاش
محصول دیگری است که بعضی انواع آن برای استفاده داخل سیستم روغن موتور طراحی شدهاند.
اسپری تمیزکننده قطعات تخصصی
محصولاتی مانند تمیزکننده دریچه گاز، ترمز یا کنتاکت‌شوی برقی نیز فرمول و کاربرد متفاوتی دارند.
بنابراین صرفاً به دلیل وجود عبارت «شوینده موتور» نباید یک محصول را برای کاربرد دیگری استفاده کرد.
چرا محفظه موتور خودرو کثیف می‌شود؟
کاپوت مانع ورود کامل آلودگی نمی‌شود.
به‌مرور ممکن است در محفظه موتور موارد زیر جمع شوند:
- گردوغبار
- خاک مسیر
- آلودگی جاده
- چربی
- آثار جزئی روغن
- برگ و ذرات گیاهی
- آلودگی روی پوشش‌های پلاستیکی
مقدار این آلودگی به طراحی خودرو، محل استفاده و وضعیت نگهداری بستگی دارد.
نظافت دوره‌ای می‌تواند بررسی ظاهری محفظه موتور را نیز ساده‌تر کند؛ مثلاً تشخیص یک لکه تازه روی سطح تمیز معمولاً آسان‌تر از محفظه‌ای است که کاملاً چرب و خاک‌آلود شده است.
بااین‌حال، شست‌وشو جای تعمیر نشتی روغن یا مایع خودرو را نمی‌گیرد.
آیا شستن موتور خودرو خطر دارد؟
اگر بدون توجه به ساختار خودرو انجام شود، می‌تواند ریسک ایجاد کند.
مشکل اصلی خود آب نیست؛ مشکل ورود کنترل‌نشده آب و شوینده به قسمت‌هایی است که نباید خیس شوند.
Autoglym در دستور موتورشو خود توصیه میکند موتور سرد باشد، قسمتهای حساس قبل از شروع محافظت شوند و از غرقکردن ورودی هوا و قطعات حساس الکتریکی و همچنین استفاده از واترجت پرفشار خودداری شود.
به همین دلیل نمی‌توان یک نسخه ثابت برای تمام خودروها ارائه کرد.
قبل از استفاده از موتورشو چه قسمت‌هایی را بررسی کنیم؟
قبل از بازکردن اسپری، چند دقیقه محفظه موتور را بررسی کنید.
موتور باید سرد باشد
روی موتور داغ شوینده استفاده نکنید.
سطح داغ می‌تواند باعث خشک‌شدن سریع محصول شود و شرایط کنترل‌شده نظافت را از بین ببرد. Autoglym و SONAX هر دو بر استفاده روی موتور یا سطح سرد تأکید می‌کنند.
اگر تازه رانندگی کرده‌اید، اجازه دهید موتور خنک شود.
ورودی هوا را پیدا کنید
نباید آب یا حجم زیادی شوینده وارد مسیر ورودی هوای موتور شود.
هواکش، مسیر هوای ورودی و محل‌های باز یا دستکاری‌شده باید قبل از شروع بررسی شوند.
جعبه فیوز و تجهیزات برقی را شناسایی کنید
بسته به طراحی خودرو ممکن است موارد زیر داخل محفظه موتور قرار داشته باشند:
- جعبه فیوز
- یونیت‌های الکترونیکی
- سوکت‌ها
- سیم‌کشی
- کوئل‌ها
- اتصالات برقی
- باتری و ترمینال‌ها
همه خودروها طراحی یکسانی ندارند.
اگر درباره ضدآب‌بودن یا حساسیت قطعه‌ای مطمئن نیستید، بهتر است روی آن مستقیماً آب یا شوینده اسپری نکنید.
آیا باید باتری خودرو را بپوشانیم؟
نمی‌توان برای تمام خودروها یک دستور یکسان صادر کرد.
ساختار باتری، محل قرارگیری آن و تجهیزات اطراف آن متفاوت است.
برای نظافت عمومی، مهم‌تر از همه این است که:
- روی اتصالات برقی آب جمع نشود.
- مواد شوینده بدون دلیل روی ترمینال‌ها باقی نماند.
- اطراف قطعات الکتریکی غرق در آب نشود.
اگر خودروی شما دستور مشخصی برای تمیزکردن محفظه موتور دارد، دفترچه سازنده خودرو اولویت دارد.
روش صحیح استفاده از موتورشو خودرو
روش دقیق استفاده باید از روی دستور همان محصول مشخص شود، اما یک فرایند عمومی و محافظه‌کارانه می‌تواند به شکل زیر باشد.
مرحله 1: اجازه دهید موتور کاملاً سرد شود
نظافت موتور داغ را شروع نکنید.
خودرو را در فضای سایه و دارای تهویه مناسب قرار دهید.
مرحله 2: آلودگی خشک را ابتدا خارج کنید
برگ، خاک درشت و گردوغبار قابل جمع‌آوری را قبل از استفاده از شوینده بردارید.
برای این مرحله میتوان بسته به شرایط از:
- برس نرم
- دستمال
- جاروبرقی مناسب
- هوای کنترل‌شده
استفاده کرد.
هدف این است که شوینده برای آلودگی چسبیده مصرف شود، نه گردوغبار آزادی که بدون ماده شیمیایی هم قابل حذف است.
مرحله 3: قسمتهای حساس را مشخص کنید
قبل از اسپری موتورشو، ورودی هوا، تجهیزات حساس برقی و اتصالات مشکوک را شناسایی کنید.
Autoglym نیز محافظت از بخش‌های آسیب‌پذیر با پوشش مناسب را قبل از استفاده از شوینده توصیه میکند.
مرحله 4: شوینده را طبق دستور محصول استفاده کنید
محصول را بیشتر از میزان موردنیاز مصرف نکنید.
اگر موتورشو نیاز به رقیق‌سازی دارد، نسبت اعلام‌شده سازنده را رعایت کنید.
برای مثال محصولات حرفه‌ای SONAX بسته به میزان آلودگی نسبت‌های رقیق‌سازی مشخصی دارند؛ بنابراین نمی‌توان فرض کرد همه موتورشوها آماده مصرف هستند.
مرحله 5: به شوینده فرصت اثر بدهید
بعضی محصولات برای جداکردن چربی به زمان کوتاهی نیاز دارند.
اما محصول نباید بدون اجازه سازنده برای مدت طولانی روی سطح بماند.
SONAX برای موتورشو خود زمان اثر مشخصی اعلام کرده و تأکید میکند ماده روی سطح خشک نشود.
ملاک شما باید زمان نوشته‌شده روی همان محصولی باشد که خریداری کرده‌اید.
مرحله 6: آلودگی را با برس مناسب جدا کنید
برای نقاط چرب و قسمت‌هایی که آلودگی چسبیده است میتوان در صورت مجازبودن محصول از برس دیتیلینگ مناسب استفاده کرد.
روی:
- سیم‌ها
- سوکت‌ها
- قطعات ظریف
- شیلنگ‌های قدیمی
با فشار شدید برس کار نکنید.
مرحله 7: شوینده و آلودگی را جمع کنید
روش جمع‌کردن ماده به نوع محصول بستگی دارد.
ممکن است سازنده یکی از روش‌های زیر را توصیه کند:
- دستمال مرطوب
- دستمال میکروفایبر
- آب با فشار کم
- روش بدون آبکشی
- شست‌وشوی کنترل‌شده
دستور همان موتورشو در اولویت است.
مرحله 8: محفظه موتور را خشک کنید
اجازه ندهید آب در اطراف سوکت‌ها و شکاف‌ها باقی بماند.
از دستمال میکروفایبر برای خشک‌کردن سطوح قابل دسترس استفاده کنید و قبل از بستن کاپوت مطمئن شوید رطوبت اضافی باقی نمانده است.
آیا برای شستن موتور از کارواش فشار قوی استفاده کنیم؟
برای کاربر عادی، پاشیدن مستقیم واترجت پرفشار روی موتور روش مناسبی نیست.
جریان پرفشار می‌تواند آب را به نقاطی وارد کند که در شست‌وشوی آرام در معرض چنین حجمی از آب قرار نمی‌گیرند.
Autoglym صراحتاً برای محصول موتورشو خود توصیه میکند از Pressure Wash روی محفظه موتور اجتناب شود و قطعات حساس الکتریکی یا ورودی هوا غرق نشوند.
البته بعضی محصولات صنعتی یا دستورالعمل‌های حرفه‌ای ممکن است شرایط متفاوتی داشته باشند؛ بنابراین دستور محصول + دستور سازنده خودرو ملاک اصلی است.
موتورشو با آب بهتر است یا بدون آب؟
هیچ‌کدام به‌طور مطلق بهتر نیستند.
روش با آب کنترل‌شده
برای بعضی محصولات، پس از حل‌شدن چربی نیاز به آبکشی وجود دارد.
مزیت آن می‌تواند خروج بهتر آلودگی و شوینده باشد.
اما کنترل میزان آب اهمیت زیادی دارد.
روش کم‌آب یا بدون آب
در این روش معمولاً شوینده روی قسمت محدود استفاده می‌شود و آلودگی با برس و دستمال جمع می‌شود.
این روش برای کسی که نمی‌خواهد حجم زیادی آب وارد محفظه موتور کند قابل بررسی است.
اما عبارت «بدون آب» به این معنی نیست که هر محصولی را میتوان بدون پاککردن باقی گذاشت.
روش مصرف روی بسته‌بندی باید بررسی شود.
آیا موتورشو چربی و روغن را پاک میکند؟
یکی از کاربردهای رایج موتورشو پاککردن آلودگی چرب است.
برای مثال SONAX و Autoglym در معرفی موتورشوهای خود به حذف روغن، گریس و آلودگی‌های مشابه اشاره می‌کنند.
اما یک نکته بسیار مهم وجود دارد:
اگر موتور نشتی دارد، اول باید علت نشتی برطرف شود.
تمیزکردن لکه روغن، خرابی واشر، شیلنگ، کاسه‌نمد یا قطعه معیوب را تعمیر نمی‌کند.
آیا موتورشو برای تمام قطعات موتور مناسب است؟
خیر.
عبارت «مخصوص موتور» به این معنی نیست که محصول را میتوان روی هر قطعه‌ای اسپری کرد.
باید سازگاری آن با مواردی مانند:
| سطح یا قطعه | چه چیزی باید بررسی شود؟ |
|---|---|
| پلاستیک موتور | سازگاری شوینده با پلاستیک |
| لاستیک و شیلنگ | عدم آسیب به لاستیک |
| قطعات رنگ‌شده | سازگاری با پوشش رنگ |
| آلومینیوم | محدودیت محصول روی آلیاژ |
| فلز آبکاری‌شده | نیاز احتمالی به تست |
| سوکت‌های برقی | عدم اسپری مستقیم مگر با تأیید سازنده |
برای مثال Autoglym محصول Engine & Machine Cleaner خود را برای سطوح فلزی، پلاستیکی و لاستیکی مناسب می‌داند، ولی هم‌زمان درباره بعضی آلیاژهای صیقلی و قطعات حساس محدودیت ذکر میکند.
بنابراین مشخصات همان محصول مهم است.
هنگام خرید موتورشو خودرو چه مشخصاتی را بررسی کنیم؟
قبل از مقایسه قیمت، بهتر است حجم، روش مصرف، نیاز به آبکشی، مدت اثر و محدودیت‌های محصول را بررسی کنید. برای نمونه، دو موتورشو واقعی را میتوان به شکل زیر مقایسه کرد:
| مشخصه | محصول A: Power Engine Cleaner | محصول B: Autoglym Engine & Machine Cleaner |
|---|---|---|
| برند | Power / پاور | Autoglym |
| مدل دقیق | Power Engine Cleaner – Foam | Engine & Machine Cleaner |
| نوع محصول | شوینده و چربی‌زدای محفظه موتور | شوینده و چربی‌زدای موتور و قطعات |
| حجم | 650 میلی‌لیتر |
نتیجه مقایسه
Power Engine Cleaner 650 ml یک موتورشو فومی آماده مصرف است که برای پاککردن روغن، چربی، گردوغبار و آلودگی موتور معرفی شده است. روش استفاده آن نیز مشخص است: موتور باید سرد باشد، محصول از حدود 20 سانتی‌متری اسپری شود، حدود 1 تا 2 دقیقه باقی بماند و سپس با دستمال میکروفایبر پاک شود. برای آلودگی‌های سخت نیز استفاده از برس ذکر شده است. در توضیحات محصول، آبکشی اجباری نیست و میتوان در صورت تمایل سطح را آبکشی کرد.
در مقابل، Autoglym Engine & Machine Cleaner اطلاعات فنی کامل‌تری درباره سازگاری سطح ارائه می‌دهد. سازنده استفاده آن را روی قطعات فلزی، پلاستیکی و لاستیکی موتور تأیید کرده است. محصول باید روی موتور سرد استفاده شود، برای آلودگی شدید میتوان از برس کمک گرفت و پس از نظافت باید با آب شسته شود. Autoglym همچنین تأکید میکند محصول روی سطح خشک نشود، ورودی هوا و قطعات حساس برقی غرق نشوند و از واترجت پرفشار در محفظه موتور استفاده نشود.
این مقایسه نشان می‌دهد که هنگام خرید موتورشوی خودرو فقط عبارت‌هایی مانند «چربی‌زدای قوی» یا حجم قوطی کافی نیست. محصولی که اطلاعات دقیق‌تری درباره سطوح سازگار، نحوه آبکشی، مدت اثر و محدودیت قطعات حساس ارائه می‌دهد، امکان استفاده کنترل‌شده‌تری به شما می‌دهد.
اگر محصول درباره یکی از این مشخصات اطلاعاتی ارائه نکرده است، آن ویژگی را تأییدشده فرض نکنید.
اسپری موتورشو چه مزیتی دارد؟
فرم اسپری می‌تواند کنترل توزیع ماده روی نقاط موردنظر را ساده‌تر کند.
برای مثال به‌جای ریختن مستقیم شوینده میتوان آن را روی بخش محدودتری اعمال کرد.
اما کیفیت موتورشو فقط به اسپری‌بودن آن وابسته نیست.
موارد مهم‌تر عبارت‌اند از:
- قدرت چربی‌زدایی مناسب
- سازگاری با سطوح
- روش مصرف روشن
- امکان کنترل مقدار ماده
- اطلاعات ایمنی
- محدودیت‌های مشخص
کف موتورشو چیست؟
برخی موتورشوها به شکل فوم یا کف عرضه می‌شوند.
کف می‌تواند برای مدتی روی سطح باقی بماند و به جداشدن آلودگی کمک کند، اما مدت ماندگاری آن باید مطابق دستور سازنده باشد.
نباید صرفاً تصور کرد هرچه کف بیشتر یا زمان ماندن طولانی‌تر باشد، نتیجه بهتر خواهد بود.
در بعضی شوینده‌ها خشک‌شدن محصول روی سطح صراحتاً ممنوع شده است.
8 اشتباه رایج در استفاده از موتورشو خودرو
1. استفاده روی موتور داغ
موتورشو را روی موتور کاملاً سرد استفاده کنید مگر سازنده محصول روش دیگری اعلام کرده باشد.
2. گرفتن واترجت مستقیم روی موتور
فشار زیاد آب برای محفظه‌ای پر از اتصالات برقی انتخاب مناسبی نیست.
3. اسپری مستقیم روی سوکت‌ها
در صورت نبود اطلاعات دقیق درباره مقاومت قطعه در برابر آب، روی آن مستقیماً شوینده یا آب نپاشید.
4. خیس‌کردن ورودی هوا
ورود مایع به سیستم ورودی هوا باید جلوگیری شود.
5. استفاده از شوینده خانگی نامشخص
چربی‌زدای آشپزخانه یا پاک‌کننده صنعتی الزاماً برای پلاستیک، لاستیک، رنگ و فلزات خودرو ساخته نشده است.
6. اجازه دادن به خشک‌شدن شوینده
بعضی موتورشوها باید قبل از خشک‌شدن کاملاً پاک یا آبکشی شوند.
7. استفاده از برس بسیار زبر
هدف جداکردن آلودگی است، نه خراشیدن قطعات.
8. شستن نشتی به‌جای تعمیر آن
اگر روغن یا مایع دوباره ظاهر می‌شود، علت باید بررسی شود.
چه زمانی بهتر است موتور را خودمان نشوییم؟
اگر محفظه موتور دارای:
- سیم‌کشی آسیب‌دیده
- سوکت شکسته
- تغییرات برقی غیراستاندارد
- آثار اتصال یا خوردگی شدید
- نشتی زیاد روغن یا سوخت
- قطعات الکترونیکی بدون پوشش مناسب
است، بهتر است قبل از شست‌وشو مشکل بررسی شود.
همچنین اگر ساختار محفظه موتور خودرو را نمی‌شناسید، دیتیلینگ حرفه‌ای می‌تواند انتخاب کم‌ریسک‌تری باشد.
هر چند وقت یک‌بار باید موتور خودرو را بشوییم؟
برای موتورشوی خودرو فاصله زمانی ثابت و عمومی وجود ندارد.
محفظه موتور برخلاف بدنه نیازی ندارد مرتب و صرفاً بر اساس تقویم شسته شود.
زمان مناسب به عواملی مانند:
- میزان گردوغبار محیط
- شرایط رانندگی
- نشتی‌های قبلی
- میزان آلودگی
- هدف شما از نظافت
بستگی دارد.
نظافت سبک دوره‌ای می‌تواند نیاز به شست‌وشوی سنگین را کاهش دهد.
آیا موتور تمیز بهتر کار میکند؟
صرف تمیز و براق‌بودن محفظه موتور به معنی افزایش توان موتور نیست.
هدف اصلی موتورشو نظافت است، نه افزایش اسب‌بخار، کاهش مصرف سوخت یا تعمیر موتور.
مزیت عملی یک محفظه تمیز این است که بررسی ظاهری بعضی آلودگی‌ها و نشتی‌های جدید ساده‌تر می‌شود.
بنابراین از ادعاهای غیرواقعی مانند «افزایش قدرت موتور با موتورشو» باید اجتناب کرد.
موتورشو را چگونه انتخاب کنیم؟
قبل از خرید سه سؤال را پاسخ دهید:
محل استفاده کجاست؟ محفظه موتور، قطعات خاص یا یک سطح محدود؟
نوع آلودگی چیست؟ گردوغبار معمولی یا چربی و روغن؟
محصول چه چیزی را تأیید کرده است؟ سطوح سازگار، روش مصرف، نیاز به آبکشی و محدودیت‌ها باید مشخص باشند.
جمع‌بندی
استفاده از موتورشوی خودرو زمانی نتیجه مناسبی دارد که نظافت با کنترل انجام شود، نه با مقدار زیادی آب و شوینده.
ابتدا موتور را خنک کنید، آلودگی خشک را بردارید و قسمتهای حساس مانند ورودی هوا و تجهیزات الکتریکی را شناسایی کنید. سپس موتورشو را طبق دستور سازنده استفاده کرده و اجازه ندهید محصول برخلاف دستور روی سطح خشک شود.
در انتخاب موتورشو نیز فقط قیمت یا حجم قوطی را مقایسه نکنید؛ سازگاری با پلاستیک، لاستیک و فلز، نیاز به رقیق‌سازی، نحوه آبکشی و هشدارهای محصول اهمیت بیشتری دارند.
سؤالات متداول
بعد از موتورشو باید موتور را روشن کنیم؟
یک دستور واحد برای تمام خودروها و محصولات وجود ندارد. ابتدا باقیمانده آب و شوینده باید طبق دستور محصول جمع و قسمتهای حساس خشک شوند. روش نهایی را از دستور خودرو و شوینده انتخاب کنید.
آیا موتورشو همان انژکتورشور است؟
خیر. موتورشو برای نظافت خارجی است، در حالی که انژکتورشور برای سیستم سوخترسانی کاربرد دارد.
موتورشو برای روغن و گریس مناسب است؟
بسیاری از موتورشوهای تخصصی برای همین نوع آلودگی طراحی شدهاند، اما توان پاککنندگی و سطوح سازگار محصول باید بررسی شود.
